Հայաստանում արդեն գործում է միջազգային շնչառկան կոալիցիայի հայաստանյան ներկայացուցչությունը: Այս մասին հայտարարվեց մարտի 10-ին կայացած «Շնչառական բժշկության ապագան» թեմայով ֆորումի ընթացքում, որը կազմակերպել են «Մանկական բժիշկների հայկական ասոցիացիան», «Թոքաբանների ասոցիացիան» և «Ցիստիկ ֆիբրոզի հայկական ընտանեկան համայնքը»` «Հայաստանի երեխաների առողջության հիմնադրամի» աջակցությամբ:Միջազգային կոալիցիան նպատակ ունի աջակցելու շնչառական առողջության ազգային ռազմավարության մշակմանը, բարելավելու մանկական և մեծահասակների ծառայությունների համագործակցությունը, խթանելու գիտական ապացույցների վրա հիմնված քաղաքականությունը և բարձրացնելու հանրային իրազեկությունը։

Որակի կառավարման համակարգի և Աշխատանքի անվտանգության և առողջության պաշպանության կառավարման համակարգի պահանջների ներդրման և ապահովման համար «Արաբկիր» բժշկական համալիրը անցել է ISO 9001:2015 և ISO 45001:2018 միջազգային ստանդարտների պահանջներին համապատասխանության սերտիֆիկացում։ «Արաբկիր» ԲՀ տնօրեն Արման Բաբլոյանը, կարևորելով այս ձեռքբերումը, շնորհակալություն հայտնեց բոլոր նրանց, ում հետևողական աշխատանքի և արդյունավետ համագործակցության շնորհիվ հնարավոր դարձավ հասնել այս հաջողությանը։ «Սա մեծ պատասխանատվություն է, որը, վստահեցնում ենք, արժանիորեն շարունակելու ենք»,– նշեց Ա. Բաբլոյանը։ Որակի կառավարման փորձագետ Գագիկ Մակարյանի խոսքով որպես բժշկական ծառայություններ մատուցող կազմակերպություն՝ «Արաբկիր» բժշկական համալիրը առանձնանում է բարձր որակով ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ երկրի սահմաններից դուրս: «Արաբկիր» ԲՀ-ն՝ որպես որակի կառավարման բարձր չափորոշիչներին համապատասխանող սերտիֆիկացված կազմակերպություն, գրանցվել է միջազգային ռեգիստրում։ Բժշկական համալիրի Որակի կառավարման և ապահովման բաժնի ղեկավար Հերմինե Ներսիսյանը նշում է. «Որակի կառավարման համակարգը դինամիկ է, ուստի դա մեզ պարտավորեցնում է ամենօրյա պատշաճ աշխատանքով ավելացնել եղած ձեռքբերումները՝ որակի կառավարման համակարգը էլ ավելի կատարելագործելու համար»։ Այս կարևոր ձեռքբերումը խոսուն վկայությունն է նրա, որ «Արաբկիր» բժշկական համալիրը աչքի է ընկնում իր բարձր որակով, պատասխանատու աշխատանքով և բժշկական ծառայությունների ոլորտում ունեցած առաջատար դիրքով։

Ամբողջ աշխարհում ամեն տարի` մարտ ամսվա երկրորդ հինգշաբթին, նշում են այս օրը։ Երիկամների առողջությունը կարևոր դեր ունի ընդհանուր առողջության պահպանման գործում, ուստի մասնագետները խորհուրդ են տալիս ժամանակին դիմել բժշկի և անցնել անհրաժեշտ հետազոտություններ։ Եղե՛ք առողջ և իրազեկ: 

Կանանց տոների առթիվ մարտի 8-ից ապրիլի 7-ը «Արաբկիր» բժշկական համալիրում վիտամին D-ի և հորմոնների լաբորատոր հետազոտությունները կիրականացվեն մինչև 40% զեղչված արժեքով: Ժամանակին իրականացված լաբորատոր հետազոտությունները կարևոր դեր ունեն հիվանդությունների վաղ հայտնաբերման և հնարավոր բարդությունների կանխարգելման գործում։

 «Թոքաբանների ասոցիացիան», «Մանկական բժիշկների հայկական ասոցիացիան», և «Ցիստիկ ֆիբրոզի հայկական ընտանեկան համայնքը» «Հայաստանի երեխաների առողջության հիմնադրամի» աջակցությամբ կազմակերպել են «Շնչառական բժշկության ապագան» թեմայով ֆորում: Ֆորումի ընթացքում կհայտարարվի Միջազգային շնչառական կոալիցիայի հայաստանյան ներկայացուցչության պաշտոնական ձևավորման մասին։ Այն նպատակ ունի աջակցել շնչառական առողջության ազգային ռազմավարության մշակմանը, խթանել գիտական ապացույցների վրա հիմնված քաղաքականությունը, բարելավել մանկական և մեծահասակների ծառայությունների համագործակցությունը և բարձրացնել հանրային իրազեկությունը։  Ֆորումը կանդրադառնա շնչառական հիվանդությունների կանխարգելմանը, վաղ ախտորոշմանը և արդյունավետ բուժօգնությանը։Քննարկման հիմնական թեմաներն են՝ •երեխաների շնչառական առողջությունը և կանխարգելումը, •երիտասարդների շրջանում ծխելու և էլեկտրոնային ծխախոտի աճող վտանգը, •շրջակա միջավայրի ազդեցությունը թոքերի առողջության վրա, •շնչառական բժշկության ձեռքբերումներն ու •ոլորտային համագործակցության հնարավորությունները։ 📆 Ամսաթիվ` 10.03.2026 ⏰ Ժամ` 14:00 📍 Վայր` «Արմենիա Մարիոթ» հյուրանոց, «Արարատ» սրահ (Երևան Ամիրյան փող., 1 շենք)

Ճարպակալումը մեր օրերի առողջական տարածված մարտահրավերներից մեկն է։ «Արաբկիր» ԲՀ-ԵԴԱԻ-ում գործում է «Դպրոցահասակ երեխաների և դեռահասների քաշի վերահսկման ծառայությունը»: Մասնագիտական մեծ թիմը բազմակողմանի վերլուծում է ավելորդ քաշի առաջացման պատճառները, տրամադրում համապարփակ խորհրդատվություն և սահմանում դիսպանսեր հսկողություն: 

Կայացավ նյարդաբանության ձմեռային ամենամյա դպրոցի մասնակիցների հերթական հանդիպումը, որի ընթացքում քննարկվեցին մանկաբուժության ոլորտի կարևոր և արդիական թեմաներ։ 15-ամյա պատմություն ունեցող ծրագիրը տարեցտարի ընդլայնվում է՝ իր շուրջը համախմբելով ոլորտով հետաքրքրվող տասնյակ մասնագետների և ձևավորելով մասնագիտական համագործակցության ամուր հարթակ։ Թեև ծրագիրն ի սկզբանե նախատեսված էր մանկաբուժության երրորդ կուրսի օրդինատորների համար, այսօր արդեն ձմեռային դպրոցին մասնակցում են նաև երկարամյա փորձ ունեցող մանկաբույժներ՝ նպաստելով փորձի և գիտելիքների փոխանակմանը։ Դպրոցի հիմնական նպատակը մանկաբուժության մեջ նյարդաբանական խնդիրների խորացված ուսումնասիրությունն է, ինչպես նաև գիտելիքների փոխանցումը երիտասարդ բժիշկներին։ «ԱՐԱԲԿԻՐ» ԲՀ՝ ԱՌՈՂՋՈՒԹՅԱՆ ՎՍՏԱՀԵԼԻ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ

Հայաստանում ախտորոշիչ ծառայությունների զարգացման պատճառով է նաև, որ երբեմն թվում է, թե տարբեր հիվանդությունների թվի սրընթաց աճ կա, մինչդեռ դրանք ավելի հաճախ ու ավելի վաղ փուլերում է հնարավոր դարձել ախտորոշելը։Այն, որ ռենտգենը կամ ճառագայթային ախտորոշման որևէ այլ մեթոդ կարող է արագացնել հիվանդության զարգացումը, միֆ է։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում այս մասին ասաց «Արաբկիր» բժշկական կենտրոնի ճառագայթային ախտորոշման ծառայության ղեկավար Մարինե Գրիգորյանը։ Նրա խոսքով՝ ճիշտ դոզավորման դեպքում նման բան անհնար է։ «Ռենտգեն ճառագայթներն այնպիսի ճառագայթներ են, որոնք նորմալ մարդու օրգանիզմը առօրյայում էլ ստանում է տարբեր տեղերից։ Օրինակ, օդանավով մեկ թռիչքից մենք կարող ենք ճառագայթման ավելի մեծ չափաբաժին ստանալ, քան 1 հետազոտությունից։ Այնպես որ, միֆ է, թե ռենտգեն ճառագայթի ադեկվատ դոզան կարող է նպաստել կամ արագացնել հիվանդության զարգացումը»,- նշեց նա։

Էպիլեպսիայի միջազգային օրն է այսօր: Այն քրոնիկ նյարդաբանական հիվանդություն է, որը դրսևորվում է կրկնվող ցնցումներով։ Աշխարհում ավելի քան 60 մլն մարդ ունի էպիլեպսիա։ «Արաբկիր» բժշկական համալիրի և «Կյանքի ճանապարհ» բարեգործական հիմնադրամի համատեղ ջանքերով կազմակերպվել է «Էպիլեպսիա․ ստվերից դուրս» խորագրով համաժողովը: Այն նվիրված է էպիլեպսիա ունեցող երեխաների առողջության, կրթության աջակցման և սոցիալական ինտեգրման կարևոր հարցերին: Համաժողովը համախմբել էր ոլորտի մասնագետներին, նախարարությունների ներկայացուցիչներին, մանկավարժներին, պացիենտներին, նրանց ծնողներին, լրագրողներին և խնդրով մտահոգ մարդկանց։«Հպարտությամբ ուզում եմ նշել, որ գրեթե 100-ի է հասել միջամտությունների թիվը, որ վիրահատությամբ բուժվել են երեխաներ, - նշում է «Արաբկիր» ԲՀ գիտական ղեկավար Արա Բաբլոյանը և հավելում, - Ղազախստանում վիրահատված երեխան, որը ամենօրյա ցնցումներով էր եկել Հայաստան, այսօր ցնցում չունի»։ՀՀ ԱՆ Անահիտ Ավանեսյանը նշեց. «Ամեն երեխայի համար մենք ապահովում ենք դեղորայքային բուժումը, բայց չենք բավարարվելու միայն դրանով։ Նոր տեխնոլոգիական հնարավորություններով ապահովելու ենք կայուն վիճակ։ Ծառայությունը թանկ է, բայց մեզ համար ամեն երեխայի կյանքն էլ կենսական է, լիարժեք զարգացումն էլ անգին է»։ Համաժողովին իրենց գործուն մասնակցույթունը ունեցան նաև «Արաբկիր» ԲՀ նյարդաբանության և էպիլեպտոլոգիայի ծառայության ղեկավար Բիայնա Սուխուդյանը, «Կյանքի ճանապարհ» բարեգործական հիմնադրամի ղեկավար Ելենա Բաղդասարյանը, ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարության Հանրապետական մանկավարժահոգեբանական կենտրոնի տնօրեն Լիլիթ Մնացականյանը, ՀՀ ԱՆ մոր և մանկան առողջության պահպանման վարչության պետ Նունե Փաշայանը և առողջապահության նախարարության դեղորայքային քաղաքականության և բժշկական տեխնոլոգիաների վարչության պետ Մարինե Հարությունյանը: Կոնֆերանսի ընթացքում ներկայացվել են էպիլեպտոլոգիայի ոլորտում վերջին տարիների ընթացքում արված աշխատանքները, բուժման ժամանակակից մոտեցումները։ Նմանատիպ միջոցառումները մեծապես կարևորվում են, քանի որ ուղղված հասարակության խոցելի խմբերի խնդիրների վերհանմանը, քննարկմանը, շատ դեպքերում` նաև լուծմանը։

Փերտրվարի 7-ին` ժամը 10:00-15:00-ը, Հայաստանի Ամերիկյան համալսարանում (հասցե` Մարշալ Բաղրամյան պող., 40) կկայանա համաժողով` «Էպիլեպսիա՝ ստվերից դուրս» թեմայով: Համաժողովը նպատակ ունի միավորել մասնագետներին, ծնողներին և ոլորտի պատասխանատուներին՝ բաց խոսելու, իրազեկելու և միասին գտնելու լուծումներ էպիլեպսիա ունեցող երեխաների կյանքի որակը բարելավելու համար։

Ռուբը արդեն մեկ տարուց ավելի է՝ չի էլ նստել։ Ընդամենը 15 կիլոգրամ կշռող 19-ամյա տղան մշտապես պառկած է նույն դիրքով, քանի որ մկանների դեֆորմացիան այլ բան թույլ չի էլ տալիս։ Գիշեր թե ցերեկ նրան թթվածնային հատուկ սարք է միացված, առանց որի տղան շնչահեղձ է լինում։ Ռուբիկն ու փոքր քույրը՝ Էվան, հազվադեպ հանդիպող գենետիկ հիվանդություն ունեն՝ սպինալ կամ ողնուղեղային մկանային ատրոֆիա: Ընտանիքի մեծ երազանքն է, որ ՍՄԱ-ի դեղորայքը հասանելի դառնա ոչ միայն 6-ամյա Էվայի, այլև նրա 19-ամյա եղբոր համար, որ գոնե շնչառությունը մի քիչ կարգավորվի, հիվանդության՝ օրեցօր վիճակը վատթարացնող փոփոխությունները կանգնեցվեն։ Նյութը՝  Sputnik Արմենիայի:

2025 թվականի հոկտեմբերին Հայաստանի մանկաբույժների ասոցիացիայի ներքո ստեղծվել է մանկական գաստրոէնտերոլոգիայի և լյարդաբանության ստորաբաժինը, որը միավորում է հանրապետության մանկական գաստրոէնտերոլոգ, էնդոսկոպիստ և լյարդաբան 17 մասնագետների: «Արաբկիր» ԲՀ-ԵԴԱԻ գաստրոէնտերոլոգիական ծառայության ղեկավար, պրոֆեսոր Գայանե Ամարյանը, ով նախաձեռնել է ստորաբաժնի ստեղծումը, նշեց նրա հիմնական նպատակները. միավորել ոլորտի մասնագետներին գաստրոէնտերոլոգիական աշխատանքների և երեխաների խնամքի որակը բարելավելու համար, մշակել կլինիկական, հետազոտական և կրթական ծրագրեր, ակտիվացնել համագործակցությունը միջազգային գաստրոէնտերոլոգիական միությունների հետ (ESPGHAN, NASPGHAN, UEG այլ), ամրապնդել կապը Հայաստանի մեծահասակ գաստրոէնտերոլոգների ասոցիացիայի հետ:«Արաբկիր» բժշկական համալիրի մանկական գաստրոէնտերոլոգիական ծառայությունը տարիներ շարունակ ակտիվորեն համագործակցում է ESPGHAN-ի հետ՝ մասնակցում ամենամյա միջազգային գիտաժողովների, աջակցում նրա գործընթացների անցկացմանը Հայաստանում, իրականացնում կրթական ծրագրեր, մասնավորապես 2007թ., 2017 թ. կազմակերպել ESPGHAN-ի ամառային դպրոցներ (ESPGHAN Eastern Summer School) Երևանում։  ԳԷ ծառայությունը 15 տարի համագործակցում է նաև ESPGHAN-ի երկարամյա անդամ, Ցյուրիխի մանկական հիվանդանոցի Գաստրոէնտերոլոգիայի և Սնուցաբանության Հետազոտական կենտրոնի ղեկավար, պրոֆեսոր Քրիստիան Բրեգերի հետ, որը ակտիվ աջակցում է կենտրոնում գաստրոէնտերոլոգիայի բնագավառում կլինիկական պրակտիկայի և բժշկական կրթությանը։Նշենք, որ «Արաբկիր» ԲՀ-ի ԳԷ ծառայության դիսպանսերը ներկայումս իրականացնում է 500-ից ավելի քրոնիկ գաստրոէնտերոլոգիական և լյարդաբանական տարբեր հիվանդություններով երեխաների հսկողությունը մինչև 18 տարեկան, ինչից հետո նրանք կարիք ունեն շարունակելու հսկողությունը մեծահասակ մասնագետների կողմից բարդությունների կանխարգելման և կյանքի որակը բարելավելու համար: Այդ անցման շրջանի պատշաճ կազմակերպումը և իրագործումը առողջապահական լուրջ մարտահրավեր է, որին կարևոր է միացյալ ընդգրկվեն թե՜ մանկական և թե՜ մեծահասակ գաստրոնէտերոլոգ մասնագետները: ESPGHAN-ի կողմից, 2025թ. հոկտեմբեր ամսից սկսած, «Բժշկական օգնության նոր տեսակի անցման» («Health Care Transition») արշավը, որի մեջ ընդգրկված է նաև «Արաբկիր» ԲՀ – ԵԴԱԻ ԳԷ ծառայությունը, վերաբերվում են հենց այդ գործընթացին: Արշավի կարգախոսն է « Անցման գործընթացը սովորական փոխադրում չէ ...»: Աշխատանքները ընթացքի մեջ են. 2025թ. նոյեմբեր ամսին իրականացվել է առաջին փուլը` ESPGHAN-ի նախապատրաստված անհրաժեշտ նյութերը համալրվել և թարգմանվել են հայերենով: Շարունակելով արշավի երկրոդ փուլը` 2025թ. դեկտեմբերին «Արաբկիր» ԲՀ-ում ԳԷ ստորաբաժանման և Հայաստանի մանկաբույժների ասոցիացիայի կողմից կազմակերպվեց մանկական չորս և մեծահասակների երրորդային մակարդակի բԺշկական հինգ կենտրոնների գաստրոէնտերոլոգ մասնագետների առաջին հանդիպումը: Արշավի հիմնական դրույթներին ծանոթանալու համար բժիշկներին ներկայացվեցին ESPGHAN-ի թարգմանված նյութերը, քննարկվեցին Հայաստանում դրանց տեղայնացման հարցերը, առկա դժվարությունները: Ամփոփելով միջոցառումը` «Արաբկիր» ԲՀ գաստրոէնտերոլոգիական ծառայության ղեկավար Գայանե Ամարյանն ակնկալեց բժիշկների գործուն մասնակցությունը և աջակցությունը ESPGHAN-ի տրամադրած ռեսուրսները հանրապետությունում հետևողական տարածելու համար և հույս հայտնեց, որ Հայաստանում աստիճանաբար կզարգացնենք ESPGHAN–ի կողմից նախաձեռնված «Բժշկական օգնության նոր տեսակի անցման» («Health Care Transition») գործընթացը

Հունվարի 1-ին հեռավոր Լապլանդիայից «Արաբկիր» բժշկական համալիր էր ժամանել Ձմեռ պապիկը՝ լի պարկով և անակնկալ նվերներով։ Ամենուր հեքիաթային մթնոլորտ էր տիրում։ Փոքրիկներն այս պահի մասին հաստատ երազել էին։ Ձմեռ պապիկի հետ այս հանդիպումը նրանք կպահեն իրենց ամենավառ հիշողություններում…

Հարգելի՛ գործընկերներ, բուժառունե՛ր և սիրելի՛ հայրենակիցներ, ավարտվում է 2025 թվականը: Տարի, որը «Արաբկիր» բժշկական համալիրի համար նշանավորվեց մասնագիտական հերթական ձեռքբերումներով և կարևոր հաջողություններով։Ամանորի և Սուրբ Ծննդյան տոների կապակցությամբ շնորհավորում ենք բոլորիս՝ մաղթելով առողջություն, կայունություն և նոր հաջողություններ։ Թող 2026 թվականը դառնա նոր հնարավորությունների, շարունակական զարգացման և առաջընթացի տարի։ Մաղթում ենք, որ յուրաքանչյուրի ընտանիքում տիրեն սերը, հոգատարությունն ու համերաշխությունը, իսկ մեր հայրենիքում՝ անվտանգությունն ու կայուն զարգացումը։ Եղե՛ք քաջառողջ, բայց նաև իմացե՛ք առողջական այս կամ այն մարտահրավերը հաղթահարելի է. չէ՞ որ Հիպոկրատի երդվյալները օր ու գիշեր աշխատում են, որ դուք և ձեր երեխաները լինեն ապահով ձեռքերում: Հիշե՛ք «Արաբկիր» բժշկական համալիրը ձեր առողջության վստահելի գործընկերն է ` երեկ, այսօր և ընդմիշտ:

Ձևավորված ավանդույթի համաձայն` այս տարի ևս «Արաբկիր» բժշկական համալիրի Երիտասարդ բժիշկների և ռեզիդենտների խորհուրդը` AYPA-ն, բժիշկներին մեկ հարկի տակ էր հավաքել. Ներկայացվելու էին տարվա ուշագրավ դեպքերը: Տարին ամփոփելու այս սովորույթը ձևավորվել է տարիներ առաջ և տվել հնարավորություն կոլեգաներին ներկայացնել սեփական փորձառության եզակի պաթոլոգիները, բուժման մեթոդները, պատասխանել գործընկերներին հուզող հարցերին: Ներկայացված դեպքերը փաստում են, որ բժշկությունը միայն գիտելիք չէ, այլև հմտություն է, հոգատարություն, թիմային ոգի և անմնացորդ նվիրում։ Եվ հենց այս արժեքների շնորհիվ «Արաբկիր» ԲՀ-ԵԴԱԻ շարունակում է մնալ, որպես ԱՌՈՂՋՈՒԹՅԱՆ ՎՍՏԱՀԵԼԻ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ:

168.am-ի տաղավարում «Արաբկիր» բժշկական համալիրի մեծահասակների երիկամաբանության ծառայության բժիշկ Նանե Ալեքսանյանը պատասխանել է երիկամային մի շարք խնդիրների, դրանց կանխարգելման և բուժման մեթոդներին վերաբերող հարցերին։Նշենք, որ «Արաբկիր» ԲՀ֊ն միակն է, որտեղ համապարփակ ծառայություններ են մատուցվում երիկամային խնդիրներ (ախտորոշիչ, բուժական, երիկամ փոխարինող թերապիա՝ ծրագրային հեմոդիալիզ և երիկամի փոխպատվաստում) ունեցող մարդկանց համար: Բժիշկ Ալեքսանյանը խոսել է նաև այդ մասին։ «ԱՐԱԲԿԻՐ» ԲՀ՝ ԱՌՈՂՋՈՒԹՅԱՆ ՎՍՏԱՀԵԼԻ ԳՈՐԾԸՆԿԵՐ

Ի՞նչ է սպինալ մկանային ատրոֆիան, ինչպե՞ս է ախտորոշվում այս հիվանդությունը, ֆիզիոլոգիական ի՞նչ խնդիրների կարող է հանգեցնել: «Առողջ փոդքաստի» տաղավարում «Արաբկիր» բժշկական համալիրի նյարդաբանության և էպիլեպտոլոգիայի ծառայության ղեկավար, նյարդաբան Բիայնա Սուխուդյանը պատասխանել է սպինալ մկանային ատրոֆիային վերաբերող այս և այլ հարցերի:

«Արաբկիր» բժշկական համալիրում իրականացված մանկական համակարգչային տոմոգրաֆիայի հետազոտությունների պրոտոկոլների պարամետրերի վերլուծության արդյունքում մեր ներկայացրած տվյալները МАГАТЭ-ի կողմից ճանաչվել են լավագույններից մեկը։ Սա հիմք է հանդիսացել միջազգային հեղինակավոր ամսագրում գիտական հոդվածի հրապարակման համար, որի համահեղինակ է «Արաբկիր» ԲՀ Ճառագայթային ախտորոշիչ ծառայության ղեկավար Մարինե Գրիգորյանը:

 «Եղիր առողջ» հաղորդաշարի հյուրը «Արաբկիր» ԲՀ մանկաբույժ Մերի Մարանդյանն է։ 

Յուրաքանչյուր վիրուս կարող է առաջացնել բարդություններ: «Արաբկիր» ԲՀ երեխաների և դեռահասների առողջության ինստիտուտի ղեկավար Սերգեյ Սարգսյանը հորդորում է ինքնաբուժությամբ չզբաղվել և բարդություններից խուսափելու համար ախտանշանները նկատելու դեպքում դիմել մասնագետներին:

Հանրային հեռուստաընկերության «Եղիր առողջ» հաղորդաշարի շրջանակում ալերգիաների վերաբերյալ հարցերին պատասխանում է «Արաբկիր» բժշկական համալիրի շնչառական բժշկության և ալերգոլոգիական-իմունոլոգիական ծառայության ղեկավար Աստղիկ Բաղդասարյանը։

Խոր ցավով ու մեծ ափսոսանքով տեղեկացանք, որ 72 տարեկանում հանկարծամահ է եղել ԵՊԲՀ պատվավոր պրոֆեսոր Արտավազդ Բագրատի Սահակյանը։ Արտավազդ Սահակյանը մեր լավագույն գործընկերներից էր, «Արաբկիր» բժշկական համալիրի բարեկամը։ Տարիներ շարունակ միասին իրականացրել ենք տարբեր ծրագրեր, բարդ վիրահատություններ` կատարելով նաև երեխայի լյարդի փոխպատվաստում։ Արտավազդ Սահակյանը սիրված բժիշկ էր, բարձրակարգ մասնագետ, հավատարիմ ու անփոխարինելի ընկեր, ազնիվ ու ճշտախոս մտավորական, հիանալի մարդ, ով վստահաբար դեռ ուներ բազում չիրականացած երազանքներ թե՜ մասնագիտական գործունեության ոլորտում, թե՜ կյանքում… «Արաբկիր» ԲՀ գիտական ղեկավար Արա Բաբլոյանը, տնօրեն Արման Բաբլոյանը և ողջ բուժանձնակազմը իրենց խորին ցավակցությունն են հայտնում անվանի բժշկի ընտանիքին, հարազատներին, մտերիմներին և բոլոր նրանց, ովքեր ճանաչել ու բարձր են գնահատել Արտավազդ Սահակյանի գործը։Վաստակաշատ, արհեստավարժ ու սիրելի բժշկի, բարի ու ազնիվ ընկերոջ, պայծառ ու կենսախինդ մարդու հիշատակը հավերժ վառ կմնա նրան ճանաչողների հուշերում…

ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեան 1992 թվականին դեկտեմբերի 3-ը հռչակեց որպես Հաշմանդամություն ունեցող անձանց միջազգային օր։ Նպատակը հանրային իրազեկվածության բարձրացումն էր հաշմանդամություն ունեցող անձանց խնդիրների վերաբերյալ, ինչպես նաև նրանց իրավունքների պաշտպանությունը։ Ստեղծենք մի հասարակություն, որտեղ հաշմանդամություն ունեցող անձը կկարողանա հեշտորեն լուծել բոլոր խնդիրները և հասարակության լիարժեք անդամ կզգա իրեն։

Շատ ծնողներ երեխաներին վիտամինային հավելումներ տալիս են առանց բժշկի խորհրդի՝ մտածելով, որ լիովին անվտանգ են։ Վիտամինների ճիշտ օգտագործման, դրանց իրական օգուտների և հնարավոր ռիսկերի մասին «Լուրերին»  պատմել է «Արաբկիր» բժշկական համալիրի մանկաբույժ Աստղիկ Միրզախանյանը։

Հարգելի’ գործընկերներ, ջերմորեն շնորհավորում ենք ձեզ մասնագիտական տոնի առթիվ` ցանկանալով նորանոր հաջողություններ և մասնագիտական վերելքներ։ Եղե՜ք առողջ և ժպիտներ պարգևե՜ք մարդկանց։ Նյարդաբանությունը` որպես առանձին մասնագիտություն բժշկության մեջ ձևավորվել է 1960-ականներին և անցել զարգացման բարդ և պատասխանատու ճանապարհ։Ի դեպ, «Արաբկիր» բժշկական համալիրի նյարդաբանության և էպիլեպտոլոգիայի ծառայությունում 2023 թվականից իրականացվում է ստերեո֊ԷԷԳ-ն (stereo-EEG), որը կիրառվում է էպիլեպսիայի օջախը հայտնաբերելու նպատակով։ Բժշկական համալիրում կատարվում են նաև երկարատև և կարճատև վիդեո-ԷԷԳ հետազոտություններ:

«Safe Heart Yerevan» ծրագրի շրջանակում «Արաբկիր» բժշկական համալիրում անցկացվել է առաջին օգնության դասընթաց: Ծրագրի նպատակն է նախքան շտապօգնության ժամանումը Երևանում սրտի կանգ ունեցող տուժածին ցուցաբերել առաջին օգնություն։Դասընթացի մասնակիցները դառնում են ծրագրի կամավոր։ Դա ենթադրում է, որ Երևանի փոքր կենտրոնում պատահարի դեպքում կամավորը հատուկ հավելվածով ստանում է ծանուցում՝ դեպքի վայրի վերաբերյալ և հնարավորության դեպքում հասնում օգնության՝ ունենալով նաև հասանելիություն նախապես տեղադրված մոտակա դեֆիբրիլյատորին։

Համաշխարհային առողջապահական կարևորագույն մարտահրավերներից մեկը շարունակում է մնալ հակամանրէային դեղերի պատեհ-անպատեհ կիրառումը։ «Արաբկիր» ԲՀ շնչառական բժշկության և ալերգոլոգիա-իմունոլոգիական ծառայության ղեկավար Աստղիկ Բաղդասարյանը նշում է. «Ճիշտ է, մարդկությունն ունի հակամանրէային դեղեր, սակայն մենք այսօր կանգնած ենք չափազանց լուրջ վտանգի առաջ. հնարավոր է` բակտերիալ ամենահասարակ վարակից մարդը այլևս չկարողանա պաշտպանվել և մահանա»։

Մանկաբույժների միջազգային օրը թեև պաշտոնապես հաստատված տոն չէ, բայց տարածված է ողջ աշխարհով: Այն կապվում է Երեխաների համաշխարհային օրվա հետ, որն ամենամյա տոն է և նշվում է նոյեմբերի 20-ին. 66 տարի առաջ հենց այս օրը Միացյալ ազգերի կազմակերպությունն ընդունել է «Երեխաների իրավունքների պաշտպանության» հռչակագիրը։ Մանկաբուժությունը «Արաբկիր» բժշկական համալիրի հենասյուներից մեկն է: Հարգելի՜ մանկաբույժներ, ի սրտե շնորհավորում ենք մասնագիտական տոնի առթիվ: Ձեր անմնացորդ նվիրումն ու ջերմությունը անգնահատելի են երեխաների առողջության պահպանման և ոլորտի կատարելագործման գործում: Շնորհակալ ենք ձեր կարևոր ու անփոխարինելի աշխատանքի համար։

SWYC ստուգաթերթերը լրացնելով՝ մանկաբույժները կարող են նախապես հայտնաբերել խնդիրները և արդյունավետ վերահսկել երեխայի առողջ զարգացումը։ Ծրագիրը փորձնական տարբերակով ներդրվել է ՀՀ երեք մանկական առաջնային օղակի հաստատություններում, որտեղ այս գործիքի միջոցով ստուգվել են հարյուրավոր երեխաներ։ Գնահատման այս նոր մեթոդը արժանացել է թե’ բժիշկների, թե’ ծնողների հավանությանը։

Ի պատիվ կանադացի գիտնականի` 2007 թվականից նրա ծննդյան օրը հռչակվեց որպես շաքարախտի դեմ պայքարի համաշխարհային օր: Գիտնականը, առաջին անգամ ինսուլին ներարկելով, փրկել էր 14-ամյա տղայի կյանքը։ Շաքարախտի վերաբերյալ մարդկանց հուզող հարցերը շատ են: Տարածված մտահոգություններին անդրադարձել է «Արաբկիր» բժշկական համալիրի էնդոկրինոլոգիական ծառայության ղեկավար Իրինա Մարությանը:Մրգերի շաքարը նույնքան վնասակա՞ր է, որքան սպիտակ շաքարը:Ո՜չ, սպիտակ շաքարը ավելի վնասակար է, քանի որ մրգի շաքարը հիմնականում ֆրուկտոզա է: Եթե չափով օգտագործենք ճիշտ ժամերին` ըստ ինսուլինի ազդեցության, վնասակարությունը էականորեն կնվազի:Ճի՞շտ է, որ շաքարախտը միայն ավել քաշ ունեցող մարդկանց մոտ է ախտորոշվում:Ո՜չ։ Մենք տարբերում ենք դիաբետի երկու տիպեր` առաջին և երկրորդ։ Առաջինը հանդիպում է երեխաների մոտ։ Դա աուտոիմուն խնդիր է։ Ինչ խոսք, ցանկալի է, որ ավել քաշ չունենան, բայց այս պարագայում քաշը որևէ նպաստող գործոն չէ հիվանդության առաջացման համար։ Երկրորդ տիպի պարագայում հավելյալ քաշը մեծացնում է առաջացման հավանականության ռիսկը։Դիաբետը չի բուժվում, բայց կարո՞ղ է լիովին վերահսկվել:Այո՜, այն բուժելի չէ, բայց կարելի է լիովին վերահսկել:Արդյոք սթրեսը բարձրացնում է արյան շաքարը:Շաքարախտ ունեցող մարդկանց մոտ սթրեսը կարող է բարձրացնել արյան մեջ գլյուկոզայի մակարդակը և վատացնել շաքարախտի ընթացքը:Էնդոկրինոլոգ Իրինա Մարությանը հորդորում է հետևել մարմնի քաշին, ֆիզիկական ակտիվությանը և օգտագործել առողջ սնունդ: Վաղ ախտորոշումը նպաստում է հիվանդության վարման արդյունավետությանը: Շաքարային դիաբետը ոչ թե հիվանդություն, այլ ապրելակերպ է:

«Արաբկիր» բժշկական համալիրի ուրոլոգ-վիրաբույժ Սերգեյ Բաբլոյանը «Լավ բժիշկ» փոդքասթի հյուրն էր: Նա խոսել է բժիշկ դառնալու որոշոման, առաջին վիրահատության, հոր` Արա Բաբլոյանի դերի, երիկամի փոխպատվաստման, կյանքն ու աշխատանքը համատեղելու մասին:

Թոքաբորբի վերաբերյալ հանրային իրազեկվածության բարձրացման նպատակով «Արաբկիր» բժշկական համալիրի թոքաբանական-մանկաբուժական բաժանմունքի ղեկավար Գևորգ Բոյաջյանը պատասխանում է ծնողներին հուզող տարածված հարցերին. Արդյոք թոքաբորբը միայն ձմռանն է հանդիպում։Ո՜չ, ամռանն էլ կարող են հանդիպել թոքաբորբի ծանր դեպքեր, հաճախ նույնիսկ ավելի ծանր, քան ձմռանը: Թոքաբորբով երեխաները միշտ ջերմո՞ւմ են:Հիվանդության հիմնական նշաններից է երեք օր և ավելի տևող բարձր ջերմությունը: 97%-ի դեպքում նկատվում է մարմնի ջերմության բարձրացում: 37.2 ջերմությունը մարդիկ անվանում են իբրև թոքաբորբի ջերմաստիճան, բայց դա սխալ մոտեցում է:Հիվանդությունը տանը բուժելու պարագայում արդյոք չի նվազում բուժման արդյունավետությունը: Միջազգային պրակտիկայում ընդունված է, որ շատ երեխաներ (եթե չունեն վտանգի նշաններ) թոքաբորբի դեմ բուժումը ստանում են նաև տան պայմաններում: Պատվաստումը ապահովու՞մ է լիարժեք պաշտպանություն հիվանդության դեմ:Պնևմակոկային պատվաստումը զգալիորեն նվազեցնում է հիվանդության զարգացման հավանականությունը և մեղմացնում է ընթացքը, եթե երեխան հիվանդանա: Թոքաբորբը արդոք վարակիչ հիվանդություն է: Հիվանդության վարակելիությունը շատ ցածր է։ Հիվանդությունից պաշտպանվելու համար բժիշկ Բոյաջյանը հորդորում է հետևել առողջ ապրելակերպի կանոններին, ստանալ համապատասխան պատվաստումը, ընտրել ճիշտ հագուստ երեխայի համար` խուսափելով գերտաքացումից, հետևել սննդին և խուսափել ծխախոտի օգտագործումից երեխայի ներկայությամբ: Ծուխը վնասում է երեխայի շնչուղիները, իսկ վնասված շնչուղին ավելի շուտ կարող է վերցնել ինֆեկցիաները: